Thư của công ty Huy đến vào sáng thứ tư, gửi từ một địa chỉ có tên người thật ký ở cuối: "Chúc mừng bạn đã trúng tuyển vị trí Chuyên viên sáng tạo hình ảnh. Mức lương: 7.000.000 đồng/tháng. Ngày bắt đầu: thứ hai tuần sau, 8 giờ sáng." Kèm theo là một tin nhắn của Huy: "Tôi trình sếp hồ sơ năm ba của bà, sếp duyệt luôn. Đừng hỏi tôi làm sao, cứ coi như tôi trả nợ mấy cây bút chì hồi đại học."
An đọc thư trên xe buýt. Cô đọc ba lần. Đây là lá thư đầu tiên trong tám tháng không bắt đầu bằng câu "Cảm ơn bạn đã quan tâm". Cô tưởng mình sẽ vui đến mức hét lên. Nhưng cô chỉ thấy nhẹ, cái nhẹ của người vừa đặt được một gánh xuống, và ngay sau cái nhẹ ấy, cô nghĩ tới lọ sơn đen nhỏ ông Cẩn chiết cho, vẫn nằm trong ba lô.
Tiền trọ tháng này cô vẫn chưa trả. Hôm qua chủ trọ đã gõ cửa, nhắc khéo. Tài khoản của cô còn một triệu chín trăm nghìn. Trả xong tiền trọ thì còn đúng một trăm nghìn.
Tối hôm ấy, An tới tiệm Cẩn Ký sớm hơn thường lệ. Ông Cẩn đang ngồi ở chiếc bàn gỗ, trước mặt là một tờ giấy kẻ ô ghi chi chít những con số. Ông nghe An kể chuyện lá thư của công ty Huy, không ngắt lời cô lần nào. Khi cô kể xong, ông gấp tờ giấy làm đôi, đặt xuống bàn.
— Tôi nói thật cho cô biết, rồi cô tự quyết. — Ông nói, chậm rãi, như đang kẻ từng nét chữ. — Tiệm này một tháng có chừng mười lăm khách. Phần lớn là việc nhỏ. Tôi trả được cô bốn triệu, không hơn. Không có bảo hiểm. Có tháng ít việc thì bốn triệu cũng khó.
— Dạ.
— Tay tôi run được hai năm nay rồi. Bác sĩ bảo sẽ run nặng dần. — Ông giơ bàn tay phải lên, cho cô nhìn những ngón tay khẽ rung trong ánh đèn vàng. — Tôi treo tờ giấy kia ba tháng. Có bốn người tới hỏi. Hai đứa muốn học để quay video cho đẹp. Một đứa hỏi có vẽ bằng máy được không. Một bà muốn mua lại mặt bằng.
Ông im lặng một lúc. Ngoài phố, quán trà sữa bên kia đường vừa bật biển đèn bảy màu, nhấp nháy loang lên tường tiệm.
— Tôi không cần cô thương tôi. Tôi cần một đôi tay biết cầm cọ, để cái nghề này không chết theo tôi. Cô đi làm chỗ bạn cô thì cũng tốt, tôi không trách. Nghề nào nuôi được mình thì là nghề tốt.
An về khu trọ lúc mười giờ. Cửa phòng 15 mở, đèn sáng. Ngọc đang ngồi trên giường, trước mặt là một chồng hồ sơ in sẵn và một cái máy tính cầm tay.
— Bà ơi, tôi có việc rồi! — Ngọc hét lên khi thấy An. — Kế toán cho một hợp tác xã rau sạch ở ngoại thành. Lương thấp hơn chỗ cũ hai triệu, đi xa hơn bốn mươi phút. Nhưng bà biết không, tôi đi phỏng vấn, chủ nhiệm hợp tác xã là một bà cô năm mươi tuổi, dắt tôi đi thăm vườn rau, cho tôi nhổ củ cải. Bà ấy bảo: "Cô cần người tính sổ, nhưng cô cũng cần người ngồi nói chuyện với bà con xã viên khi họ không hiểu sổ sách. Cái đó máy không làm được." Tôi nhận luôn.
An ngồi xuống mép giường Ngọc. Cô kể chuyện hai lời mời. Ngọc nghe xong, im một lúc, rồi đặt cái máy tính cầm tay xuống.
— Tôi không khuyên bà chọn bên nào đâu, vì bên nào cũng không sai. Chỗ bạn bà ổn định, lương cao hơn, mà biết đâu bà làm ở đó lại giỏi. Chỗ ông cụ thì nghèo, bấp bênh. — Ngọc nghiêng đầu nhìn An. — Tôi chỉ nói một câu thôi: bà đừng chọn vì sợ. Sợ thì tháng nào cũng có lý do để sợ.
Đêm đó An không ngủ. Cô ngồi trên giường, lưng tựa tường, nhìn mảng tường đối diện. Hai tuần nay cô đã gỡ gần hết những lá thư từ chối xuống để làm giấy tập vẽ. Bây giờ trên tường chỉ còn lại bảy tờ, lốm đốm như những mảng vữa chưa trát. Mặt sau của chín mươi tư tờ kia đã thành chữ O, chữ M, chữ Ă, chữ "CƠM BÌNH DÂN" tập đi tập lại, xếp thành một chồng dày trong góc phòng.
Gần bốn giờ sáng, cô đứng dậy, gỡ nốt bảy tờ cuối cùng. Tờ cuối cùng là lá thư thứ một trăm linh một, dán ngay trên công tắc đèn. Gỡ nó ra, cô thấy mặt tường bên dưới vẫn còn nguyên màu vôi trắng, không phai, không bẩn, như thể chưa hề có gì ở đó.
Cô mở laptop. Trong thư mục hồ sơ, tệp ho-so-102.pdf vẫn nằm đó. Cô nhìn nó rất lâu. Rồi cô bấm chuột phải, chọn xóa.