Liễu thị không chối nữa.
Bà ta quỳ trên nền đá xanh của sân chùa Hộ Quốc, trước mười chồng kinh chính mình chép, trước tờ toa thuốc, trước gói tro, trước con chim én vẽ hai lần cách nhau mười năm. Bà ta ngẩng lên, nhìn Thái hậu, rồi nhìn lão phu nhân, rồi nhìn Mộ Tùng đang quỳ cúi đầu, rồi nhìn Vãn Ca.
Và bà ta cười. Một tiếng cười khàn, vỡ, như chiếc chén sứ ném xuống nền đá đêm mười sáu tháng Hai.
“Ta làm thiếp mười năm,” bà ta nói.
Không ai ngắt lời.
“Mười năm, ta ở viện phía đông. Phu nhân ở chính viện. Phu nhân con nhà Giang Châu, chữ đẹp, đàn hay, thêu lan như tranh. Lão gia đón phu nhân về bằng kiệu tám người khiêng. Ta về bằng một chiếc kiệu nhỏ đi cửa sau.” Bà ta nhìn mười chồng kinh. “Ta sinh Dung nhi. Phu nhân sinh Chinh nhi, rồi sinh Ca nhi. Một trai, một gái, đích tử, đích nữ. Dung nhi của ta là thứ nữ. Cả đời là thứ nữ.”
Bà ta quay sang lão phu nhân.
“Mẫu thân thương Ca nhi hơn. Mẫu thân không nói, nhưng ai cũng biết. Lão gia không nhìn Dung nhi. Lão gia chỉ nhìn danh tiếng.” Bà ta ngừng lại. “Năm ấy, phu nhân lại có thai. Kim đại phu bảo thai yếu, nhưng nếu giữ được, lại là đích tử. Nhà này đã có một đích tử. Nếu có thêm một đứa nữa, thì Dung nhi của ta…”
Bà ta không nói hết.
“Ta không muốn phu nhân chết,” bà ta nói, rất khẽ. “Ta chỉ muốn bà ấy không có thêm con. Ta không biết xạ hương nhiều thì băng huyết. Ta không biết.”
“Ngọc Dung cao,” Vãn Ca nói.
Liễu thị nhìn nàng. Đôi mắt bà ta không còn nước mắt.
“Ngươi sắp vào cung,” bà ta nói. “Đích nữ Lễ bộ Thượng thư, đẹp, thông minh, tổ mẫu thương. Ngươi vào cung, có con, được sủng, thì cả nhà này chỉ còn nhìn ngươi. Dung nhi của ta lấy ai cũng chỉ là em gái của nương nương.” Bà ta cười khẽ. “Một phi tần không có con thì phải dựa nhà mẹ đẻ. Nhà mẹ đẻ là ta.”
Cả sân chùa im lặng. Năm mươi vị sư cúi đầu niệm Phật thầm.
Thái hậu lần một hạt tràng hạt, rồi thêm một hạt nữa.
“Chuyện nhà họ Mộ,” bà nói, giọng thấp và chậm, “ai gia không xử. Ai gia để mẹ chồng nó xử.” Bà nhìn lão phu nhân. “Nhưng một trăm quyển kinh này, hôm nay vẫn đốt. Cầu siêu cho Châu thị. Và cho Chung phu nhân.”
Trước khi các sư kịp đứng dậy, trong hàng gia nhân Mộ phủ đứng ở cuối sân, có một người quỳ xuống.
Thu Cúc, mười bảy tuổi, mặt tròn, môi mỏng, áo xanh nha hoàn. Mười bốn ngày nay nàng ta bị giữ ở gian chứa đồ sau Phúc Thọ đường, không bị đánh, không bị bán, ngày ba bữa có người mang cơm. Sáng nay lão phu nhân bảo nàng ta theo xe tới chùa. Nàng ta không biết vì sao.
Bây giờ nàng ta đã biết.
“Bẩm Thái hậu! Bẩm lão phu nhân!” nàng ta kêu lên, giọng vỡ ra. “Nô tỳ có tội! Đôi vòng rồng phượng hôm mồng một, là phu nhân bảo nô tỳ giấu vào tay áo lúc khiêng hộp, rồi lẻn sang Thính Vũ viện bỏ vào rương Đỗ ma ma! Phu nhân bảo nếu nô tỳ không làm, phu nhân bán nô tỳ cho nhà chứa ở bến sông, như bán Châu ma ma!” Nàng ta dập đầu xuống nền đá, khóc nức nở. “Nô tỳ không dám nói! Phu nhân còn ở đó, nô tỳ không dám nói!”
Liễu thị không quay lại nhìn nha hoàn của mình. Bà ta vẫn quỳ thẳng lưng trước đại lư, mắt nhìn mười chồng kinh.
Vãn Ca nhìn Thu Cúc, nhớ lại dòng chữ nàng đã viết cho tổ mẫu: đến lúc người ta không còn ai để che cho, người ta sẽ tự nói. Mười bốn ngày, một cô gái mười bảy tuổi bị giữ lại mà không bị đánh, không bị bán. Mười bốn ngày ấy, nàng ta đã chờ chủ mình tới cứu. Chủ nàng ta không tới. Hôm nay, chủ nàng ta quỳ trước Phật, tự nói ra tất cả, và không còn gì để che cho ai.
Lão phu nhân nhìn Thu Cúc một lúc lâu.
“Đứng dậy,” bà nói. “Ngươi nói rồi. Thế là đủ.”
Khi các sư bắt đầu khiêng kinh tới đại lư, Vãn Ca đứng dậy, quay người.
Ở cửa hành lang dẫn ra hậu điện, cách đó hai mươi bước, có một người đứng tựa vào cột gỗ sơn đỏ. Áo hồng nhạt. Tóc búi kiểu cô gái sắp đính hôn.
Vãn Dung đứng đó đã bao lâu, không ai biết. Con bé không khóc. Con bé chỉ đứng đó, hai tay buông thõng, nhìn mẹ mình quỳ trước đại lư, nhìn mười chồng kinh, nhìn gói tro trên nền đá.
Rồi con bé nhìn sang tỷ tỷ.
Vãn Ca bước một bước về phía muội muội. Vãn Dung lùi lại một bước, lưng chạm vào cột gỗ. Môi con bé mấp máy, như muốn nói gì đó, nhưng không có âm thanh nào thoát ra.
Sau lưng Vãn Ca, ngọn lửa đầu tiên bén vào quyển kinh thứ nhất trong đại lư. Giấy vàng quăn lại, chữ đen hóa tro, bay lên theo gió, như những con bướm đen nhỏ.