Thằng Mão ngủ tới trưa, rồi lại đi.
Lần này nó không lặn gầm bến. Nó vác một bó củi, đi dọc bến thuyền buôn, rao bán củi. Tới chiều, nó bán được bó củi cho chính bếp thuyền nhà Vương, và ngồi xổm ở mạn thuyền ăn nhờ một bát cơm nguội của gã đầu bếp.
Nó về khi mặt trời xuống thấp.
— Đêm qua chiếc xuồng mui đen cập thuyền Vương. — Nó nói. — Gã đầu bếp kể, càu nhàu vì bị đánh thức. Phu khuân mười hai bó dài xuống khoang đáy. Sáng nay Vương lão bản cho người lên trạm thuế khai hàng. Khai vải thô Lĩnh Ngoại, mười hai kiện, chở lên kinh. Đã nộp thuế rời bến. Thuyền nhổ neo lúc rạng sáng mai.
Tố Y ngồi im.
Vải thô Lĩnh Ngoại chưa tới. Thuyền phía nam chưa tới. Nhưng Vương đã khai mười hai kiện.
Rạng sáng mai, Ngự Cẩm nhổ neo lên kinh, mang theo mười hai cây gấm giả. Cũng rạng sáng mai, thuyền Vương nhổ neo, mang theo mười hai cây gấm thật. Thuyền Vương nhẹ, chạy nhanh hơn lâu thuyền. Gấm thật sẽ tới kinh trước gấm giả, tới một nơi nàng không biết, trong tay một người nàng biết rất rõ.
Nàng nhớ tới một buổi sáng tháng Tám năm ngoái, ở chính sảnh Ninh Ký. Nhị thúc cầm tờ giấy cam kết học việc, Vương lão bản ngồi bên cạnh xoay chiếc nhẫn ngọc ở ngón cái. Tờ giấy lập ngày mồng năm, ghi sẵn cha cháu mất, ba ngày trước khi cha nàng mất.
Nàng nhớ tới một câu Liễu Oanh nói trong kho Bắc Ngạn, ở một dòng thời gian không còn tồn tại: trước khi thuyền đắm, người ta đã trói nó vào cột buồm.
Nàng không biết Ninh Cảnh đã thấy gì trong khoang hàng thuyền Vương, năm cậu mười chín tuổi. Nàng không biết cha thằng Mão đã thấy gì trong một đêm mùa mưa ở bến Lục Giang. Nhưng nàng biết chiếc thuyền ba buồm mạn đen kia đã chở những thứ không ai được nhìn thấy, nhiều năm, trên nhiều dòng sông.
Lần này, nàng sẽ nhìn.
Canh ba, Tố Y đứng dậy, khoác áo.
Yến Chiêu đứng ở cửa khoang khách, như đã đứng đó từ lâu.
— Cô nương đi đâu?
— Trạm thuế bến Lục Giang. — Nàng nói. — Thuyền Vương khai vải thô, chở gấm. Khai sai hàng là trốn thuế. Trốn thuế thì trạm thuế khám, không cần ai có quyền gì ở bến này.
Yến Chiêu nhìn nàng. Rồi hắn khoác áo.
— Bản quan đi cùng.
— Đại nhân không được vào. — Tố Y nói. — Đại nhân là quan áp cống, vào trạm thuế tố một chiếc thuyền buôn đang chở hàng cống, là quan tố quan cục, là việc của triều đình. Họ sẽ đợi lệnh trên, đợi tới khi thuyền đi xa. Muội là người buôn tố người buôn khai gian hàng. Đó là việc của trạm thuế. Họ làm ngay.
Nàng dừng lại một nhịp.
— Đại nhân đứng ở ngoài cửa trạm. Muội cần biết có người đứng ở ngoài cửa.
Yến Chiêu không cãi. Hắn cài lại cúc áo khoác, đi trước nàng một bước để mở cửa.
Trạm thuế bến Lục Giang là một dãy nhà gạch thấp ở đầu bến, mái ngói đen, trước cửa treo hai đèn lồng giấy đỏ có chữ Thuế. Canh ba mà trong trạm vẫn sáng đèn, vì bến không ngủ thì trạm cũng không ngủ.
Tố Y bước qua ngưỡng cửa. Một gã lính trạm ngồi ngủ gật trên ghế dài, tay ôm cây giáo. Trong gian giữa, một người đàn ông chừng bốn mươi lăm tuổi, mặt đen sạm, râu quai nón, ngồi sau một chiếc bàn chất đầy sổ thuế, đang gảy bàn tính.
Ông ta ngẩng lên, nhìn người đàn bà áo tro đứng một mình giữa trạm thuế lúc canh ba.
— Đàn bà con gái đi đâu giờ này?
— Ninh Tố Y, chủ xưởng Ninh Ký Cẩm Phường, châu Ỷ Vân. — Nàng nói. — Ninh mỗ tới báo một chiếc thuyền khai gian hàng.
Bên ngoài cửa trạm, dưới hai chiếc đèn lồng đỏ, Yến Chiêu đứng, áo khoác đen, hai tay buông thõng, như một cột mốc bên đường.