Trình Diệu tới Ngự mã giám vào chiều hai mươi bảy, khi Tri Ý đang ngồi ở gian sổ đọc nốt những quyển buộc dây đỏ.
Nàng nghe tiếng hắn trước khi thấy mặt: một giọng nam trẻ, sáng, cười nói với Phí Đức ở sân.
Hắn hai mươi tư tuổi, cao, mặc áo bào hiệu úy màu xanh thẫm, đai da đen, mặt đẹp theo cái kiểu đàn ông họ Trình vẫn đẹp: mày dài, mắt hơi xếch, khi cười thì một bên khóe miệng lên cao hơn bên kia. Hắn có đôi mắt phượng của Thái hậu. Tri Ý nhận ra điều ấy trước khi nhận ra bất cứ điều gì khác.
“Thần là Trình Diệu, hiệu úy Vũ Lâm quân, bái kiến Ôn Tiệp dư.” Hắn chắp tay, cúi xuống vừa đủ. “Nghe nói Tiệp dư đọc sổ ngựa ba ngày rồi. Thần lấy làm lạ. Ngựa thì có gì để đọc?”
“Ngựa có tên,” Tri Ý đáp. “Có cha mẹ, có ngày sinh, có ngày sợ pháo Tết. Ta chưa thấy sổ nào trong cung ghi kỹ như thế.”
Hắn cười to. “Tiệp dư nói hay. Ngựa đắt hơn người mà.” Rồi hắn quay sang hỏi Phí Đức: “Truy Phong hôm nay thế nào?”
Phí Đức dẫn hắn ra dãy chuồng cuối. Tri Ý theo sau một quãng. Con ngựa trong chuồng cuối cao hơn mọi con khác một gang tay, lông ô bóng như sơn, bờm để dài, cổ cong, mắt to.
“Truy Phong, ngựa Bắc cương,” Trình Diệu nói, giọng có chút tự hào. “Thần tiến cho Hoàng thượng từ tháng Bảy. Tháng Mười thu săn ở Thiên Lộc, Hoàng thượng cưỡi nó thì không ai theo kịp.” Hắn đưa tay vuốt cổ ngựa. “Đuổi gió. Thần đặt tên ấy.”
Con ngựa đứng yên dưới tay hắn. Nhưng khi một thái giám nhỏ ở chuồng bên đánh rơi chiếc thùng gỗ xuống nền đá, tiếng gỗ dội lên khô và đanh, Truy Phong hất đầu, chân sau dậm mạnh, cả thân hình to lớn giật về bên trái như bị ai đẩy. Hà Lương từ đâu chạy tới, đứng ở cửa chuồng, môi khẽ chu lên, nhưng y không huýt ra tiếng nào. Y chỉ đứng đó, nhìn con ngựa, nhìn Trình Diệu, rồi cúi đầu lùi ra.
“Ngựa tốt thì nhạy,” Trình Diệu nói, vẫn cười. “Thần đã cho người tập nó hai tháng. Tới ngày săn sẽ ngoan.”
Hắn quay lại phía Tri Ý, cúi chào lần nữa trước khi đi. Ở cửa, hắn dừng lại, như nhớ ra một điều không quan trọng.
“Tiệp dư đọc sổ ngựa, có đọc tới quyển của Huyền Sương không?”
“Có,” Tri Ý nói.
“Con ấy già rồi.” Hắn mỉm cười. “Năm nào thần cũng định xin giám cho nó về trang nghỉ, mà quên mãi.”
Hắn đi. Tiếng ủng của hắn trên nền đá sân giám xa dần. Tri Ý đứng ở đầu dãy chuồng thêm một lúc. Hắn đã biết nàng đọc quyển nào. Phí Đức chưa nói gì với hắn trước mặt nàng, vậy là ai đó đã nói từ trước. Hắn tới để nàng thấy hắn, để nàng biết hắn biết.
Tối ba mươi tháng Chín, Tri Ý kể mọi việc với Hoàng đế ở tẩm điện. Hắn nghe tới chữ Diệu thì đặt chén trà xuống.
“Diệu là biểu đệ của Thái hậu,” hắn nói. “Cha hắn là chú ruột của Thái hậu và Trình Mục. Năm ngoái, chính Trình Mục tâu xin cho hắn lên hiệu úy.”
“Hoàng thượng có thể bắt hắn vì một chữ ký trong sổ ngựa không?”
“Không,” hắn nói. “Vũ Lâm quân mượn ngựa tuần đường dịp Tết là việc có giấy. Mã phu ngã ngựa là việc có sổ. Một đứa cháu mười tuổi nhớ một con ngựa đen. Một mã đồng nhớ chú mình nói lúc say.” Hắn nhìn nàng. “Nàng đã dạy trẫm phải nhìn những tờ giấy ấy như người bên kia nhìn chúng.”
Tri Ý không cãi. Hắn nói đúng. Nàng còn thiếu thứ mà tháng trước nàng cũng đã thiếu: một tờ giấy mà người bên kia cầm lên không giải thích được.
Đêm mồng một tháng Mười, nàng không ngủ được. Nàng ngồi ở bàn trong Thanh Lam hiên, thắp một ngọn đèn, trải ra trước mặt những gì nàng đã chép: dòng sổ ngựa, tờ mượn ngựa, dòng Ty Tịch về Hà Đại, lời Hà Lương. Ở dưới cùng xấp giấy là bản chép mà nàng tự tay viết lại đêm hai mươi ba tháng Chín, sau khi rời Tàng thư các, dòng chữ Hoàng đế viết trong Ngọc điệp:
Không chết. Đang tìm.
Nàng đã nghĩ suốt ba ngày về một câu hỏi mà nàng chưa dám đặt thành lời. Người ta đã đóng sẵn một cái quan rỗng từ ngày mười tám Chạp. Người ta đã giết Tống ma ma, Hà Đại, đã nhốt tỷ tỷ nàng vào Lãnh cung, đã giết Trịnh viện phán, chỉ để không ai biết đứa trẻ ra khỏi cung. Nếu muốn nó chết, giết nó trong đêm mười chín Chạp là việc dễ nhất. Một đứa trẻ sinh non, không ai thấy mặt, không ai nghi. Tại sao họ không giết nó?
Vì họ cần nó sống.
Tri Ý đặt ngón tay lên dòng chữ của Hoàng đế. Doãn Triệt hai mươi bốn tuổi, lên ngôi ba năm, chưa có con. Lâm Chiêu dung sẩy thai. Hương độc đã được đặt vào Ngưng Hương các ngay khi Vân Khê có thai. Tất cả những đứa con của vua đều đã chết, hoặc suýt chết, trừ một đứa: đứa trẻ mà người ta giấu đi từ đêm nó chào đời, đứa trẻ mà chỉ những người giấu nó biết nó ở đâu.
Nếu Hoàng đế băng hà, triều đình sẽ tìm một người nối ngôi. Và nếu khi ấy, có người dắt ra một đứa trẻ trai lên ba, có bà đỡ làm chứng, có nhũ mẫu làm chứng, có cái quan rỗng ở Ấu lăng làm chứng, và có một dòng chữ do chính tay Hoàng đế viết trong Ngọc điệp, đóng ấn mẻ của chính ngài, xác nhận rằng hoàng trưởng tử không chết…
Thì người ấy giữ trong tay một vị vua ba tuổi. Và một vị vua ba tuổi cần một người buông rèm nghe chính sự.
Ngọn đèn trên bàn chao đi vì một cơn gió lùa qua khe cửa. Tri Ý nhìn bốn chữ mình đã chép, rồi nhìn sang tờ lịch thu săn mà ông Lư gửi tới chiều nay: mồng mười tháng Mười khởi giá, mười ba vào săn ở bãi Thiên Lộc. Ngựa ngự dùng: Truy Phong, Vũ Lâm quân hiệu úy Trình Diệu tiến.
Mười hai ngày nữa.
Nàng gấp bản chép lại, đặt nó dưới tấm lệnh bài đồng, và nói khẽ, với ngọn đèn, với tỷ tỷ, với chính mình:
“Hoàng thượng vừa viết cho họ một lý do.”