Chiều mồng mười tháng Tư, thuyền cống tới bến Lục Giang.
Từ xa, Tố Y đã nghe thấy bến trước khi nhìn thấy. Tiếng trống lệnh, tiếng tù và, tiếng phu hò, tiếng người mua kẻ bán, tiếng gỗ va gỗ, trộn thành một thứ âm thanh ầm ào như thác. Rồi thuyền vòng qua một doi đất, và bến hiện ra.
Sáu con sông gặp nhau ở Lục Giang. Nước sông Thương Lan đục phù sa, nước sông Bích Khê xanh như ngọc, nước sông Hắc Thủy đen như mực, chảy cạnh nhau một quãng dài rồi mới hòa vào nhau. Hai bên bờ là bến bãi kéo dài tới tận chân trời, hàng nghìn con thuyền đậu san sát, cột buồm như rừng tre. Phu khuân lưng trần, vai gánh, chạy như kiến trên những tấm ván bắc từ bờ xuống thuyền.
Tiểu Mãn há hốc mồm. Tố Vân nắm chặt tay áo Tố Y.
— Đại tỷ, ở đây đông hơn cả châu Ỷ Vân.
— Đông hơn ba châu Ỷ Vân. — Khúc lão đại nói. — Hàng của mười hai châu phía nam qua đây. Gấm, tơ, trà, muối, gạo. Ai giàu nhất thiên hạ, có người ở bến này.
Ở giữa bến, nơi có hai cột cờ vàng cao nhất, một chiếc lâu thuyền đậu sát bờ.
Nó dài gấp ba thuyền cống Ỷ Vân, ba tầng, sơn son thếp vàng, mũi tạc đầu rồng, hai bên mạn treo đèn lồng lụa. Trên lá cờ lớn nhất ở đuôi thuyền thêu hai chữ: Ngự Cẩm.
— Lâu thuyền của Chức Tạo cục. — Yến Chiêu nói, đứng cạnh nàng. — Hàng cống gấm vóc của các châu phía nam, tới Lục Giang thì dồn hết sang Ngự Cẩm, đi chung một chuyến lên kinh. Thuyền các châu quay về.
Tố Y nhìn chiếc lâu thuyền. Kiếp trước, nàng không biết chiếc thuyền này. Hồ sơ ở phiên xử chỉ ghi gấm Ninh Ký theo thuyền cống lên kinh, bị tráo ở ghềnh Tỏa Long. Không ghi gấm đã đổi thuyền ở Lục Giang.
Một sợi chỉ trong bản đồ cũ của nàng vừa lệch đi.
Người ra đón là Thôi Diễn, giám sự Chức Tạo cục, phụ trách lâu thuyền Ngự Cẩm.
Hắn chừng ba mươi lăm tuổi, người cao gầy, mặt trắng, râu tỉa gọn, mặc quan phục màu lục có thêu chim trĩ nhỏ ở ngực. Hắn nói giọng kinh, chậm, rõ từng chữ, và cười trước mỗi câu.
— Yến đề cử đi đường vất vả. — Hắn chắp tay. — Châu Ỷ Vân tới sớm hai ngày. Hàng châu Lâm Xuyên chưa tới, Ngự Cẩm phải đợi thêm. Mời đề cử cho hàng sang thuyền ngay chiều nay, để người của cục kiểm, niêm, xếp khoang.
Hắn quay sang Tố Y, cười.
— Vị này là Ninh chủ xưởng? Bản chức nghe danh đã lâu. Người ta bảo ở Hội Gấm Thu, Ninh chủ xưởng đọc tên một trăm lẻ hai người thợ.
— Người đọc là Yến đại nhân. — Tố Y nói. — Ninh mỗ chỉ dệt.
Thôi Diễn cười to hơn.
Việc chuyển hàng làm tới tối.
Phu khuân của cục, lưng trần, đầu quấn khăn vàng, khiêng từng cây gấm từ khoang thuyền cống Ỷ Vân lên bờ, qua một dãy bàn kiểm hàng, rồi lên tấm ván bắc sang mạn Ngự Cẩm. Ở dãy bàn kiểm, Thôi Diễn ngồi giữa, hai thư lại của cục ngồi hai bên, đối từng cây với sổ bìa xanh của Ninh Cảnh. Số cây. Tên thợ ở biên. Niêm cục còn nguyên. Cân nặng.
Cân tới cây thứ mười bảy, Thôi Diễn ngẩng lên.
— Sổ của Ninh chủ xưởng kỹ quá. — Hắn cười. — Cân tới phân. Bản chức làm ở cục mười năm, chưa thấy xưởng nào cân tới phân.
— Em trai Ninh mỗ làm. — Tố Y nói. — Em ấy mười bảy tuổi, chưa biết làm vừa phải.
Sáu mươi cây cống, hai cây dự phòng, đủ. Thôi Diễn ký vào biên bản nhận hàng, đóng dấu cục. Yến Chiêu ký giao. Tố Y ký với tư cách chủ hàng.
— Từ đây tới kinh, hàng nằm trong khoang của cục. — Thôi Diễn nói, gấp biên bản lại. — Khoang khóa ba ổ, chìa do bản chức giữ. Theo lệ cục, người của xưởng không xuống khoang. Yến đề cử áp cống của châu, được xuống khi có bản chức đi cùng.
— Ninh mỗ đi kèm để vá gấm. — Tố Y nói. — Theo lệ cũ.
— Lệ cũ vẫn giữ. — Thôi Diễn cười. — Ninh chủ xưởng và hai thợ được một khoang khách trên boong. Gấm cần vá, người của cục sẽ mang lên boong cho Ninh chủ xưởng vá.
Đêm ấy, Tố Y ngủ trong một khoang khách trên tầng hai Ngự Cẩm, sạch sẽ, có giường gỗ, có cửa sổ chạm hoa.
Nàng không ngủ. Nàng đứng ở cửa sổ, nhìn xuống bến Lục Giang, nơi phu vẫn khuân, tửu lâu vẫn hát.
Cách Ngự Cẩm chừng trăm bước, ở bến thuyền buôn, có một chiếc thuyền ba buồm lớn, mạn sơn đen, mũi thuyền vẽ một con mắt. Trên boong, một người đàn ông béo mặc áo gấm màu đồng đang đứng nói chuyện với một người phu. Người đàn ông giơ tay chỉ về phía Ngự Cẩm. Dưới ánh đèn lồng, ở ngón cái bàn tay ấy, một chiếc nhẫn ngọc xanh lóe lên.
Tố Y đứng sững ở cửa sổ.
Vương lão bản, chủ thuyền buôn tuyến Lĩnh Ngoại, người từng cầm tờ giấy cam kết học việc lập sẵn từ khi cha nàng còn sống. Kiếp trước, Ninh Cảnh chết trên một chiếc thuyền của ông ta, hai cổ tay bị trói vào cột buồm.
Thuyền Lĩnh Ngoại không có việc gì ở bến Lục Giang. Lĩnh Ngoại ở phía nam. Lục Giang là đường lên kinh.
Bên dưới, chiếc nhẫn ngọc vẫn lóe lên trong ánh đèn, chỉ về phía khoang hàng nơi sáu mươi hai cây gấm Ninh Ký đang nằm sau ba ổ khóa của Chức Tạo cục.