Bà trải tờ giấy cuộn ra sàn xi măng, chặn bốn góc bằng cái thước, con dao của hắn, chai nước cạn và mẩu bánh mì của lão Mạc. Đó là tờ mười bảy. Giấy còn mới như vừa cắt, mực chưa ố. Giữa tờ là mặt sau bánh răng thứ mười bảy, vẽ gọn từng làn, và ở chỗ gần trục có một vùng mực đỏ khoanh lại, trong đó chi chít những con số tròn đều.
— Tôi vào cái kho này để tính cho nhanh. — Bà nói. Bà ngồi xổm, cây bút chì đã rút khỏi búi tóc, tóc xổ xuống vai mà bà chẳng để ý. — Ở trong đó tôi có bao nhiêu thời gian cũng được, ai cũng tưởng tôi đi lâu. Tôi nối được một đốt rưỡi từ phía trong, rồi nét cứ tắt. Nó tắt đúng chỗ ấy, mỗi lần thử. Tôi về bàn, tính lại. Tính đúng tới tờ này thì tôi hiểu tại sao. Lúc ấy tôi đang đi ra bảo các ông.
Lâm Khắc cúi xuống. Hắn đã dừng được một khắc, đã lên tới Khai Vực. Hắn đọc cái vùng mực đỏ ấy như một đứa trẻ đọc chữ của người lớn, ngón tay rê theo từng dòng.
— Bảy người, bảy phần rễ. Mỗi nét vào máy thì máy nhớ tay. — Từ Uyển đặt đầu bút vào mép vùng đỏ. — Thế nên đường về mới cần đủ cả bảy, cái đó thằng Tất đã biết. Nhưng cái thằng Tất không biết là thế này. Một vết mài cũng là một nét. Anh Diên không phá làn về. Anh ấy khắc một nét âm, rộng ba đốt tay, sạch tới mức soi được. Đó là nét đẹp nhất của anh ấy. Bây giờ cậu muốn đặt cái gì vào đó, thì phải đặt lên trên một nét của anh Diên. Máy sẽ hỏi. Mười sáu đường cậu đi qua thì đi được hết, tới cái đốt cuối sát bờ cắt phía nó thì máy bảo: nét này tay ai, người này đã đồng ý chưa?
Đinh Mạc hừ một tiếng.
— Thằng tóc bạc biết rồi. Nét của nó có sẵn trên đĩa kia. Có cả quýt.
Bà nhìn sang đĩa. Bà nheo mắt rất lâu. Mẩu đồng ấy cách đó năm bước, nhưng một người thợ thì không cần lại gần. Khi bà quay lại, mặt bà trông già đi một chút. Có lẽ đó là lần đầu tiên từ khi rời chiếc bàn, bà cảm thấy hai mươi chín năm.
— Thẳng hơn. — Bà nói. — Anh ấy lại bỏ cong bớt đi rồi. Mà vẫn có một tí, ở đuôi. Anh ấy không bỏ hết được. — Bà cắn đầu bút chì. — Cậu có dùng không?
— Không ạ. — Lâm Khắc nói. — Bà xem có đúng không. Điều lệ bà viết: làn về khắc trước, người mượn phải biết người cho là ai, người cho biết lúc nào lấy lại. Thứ ở trên đĩa không có đường nông. Ông ta đặt đó để cháu nhặt. Cháu mà cầm lên, nó thành của cháu, đặt vào máy. Máy hỏi, tay ai, đồng ý chưa. Đồng ý rồi, ông ta đồng ý từ lâu, có đặt đĩa hẳn hoi. Đường thông. Nhưng đoạn ấy thì năm qua không có tên. Đúng chỗ đó thành ra cái vòi của ông ta, ở ngay giữa đường về của chín triệu người.
Từ Uyển đã ngừng cắn bút. Bà nhìn hắn. Đó là cái nhìn mà ông Từ đã nhìn hắn lần đầu tiên hắn cãi về một cái chốt hãm, từ dưới cặp kính dày.
— Ai dạy cậu đọc cái đó?
— Một luật sư. — Hắn nói. — Với một đứa bé chín tuổi.
— Vậy muốn đi thông mà không có vòi thì phải làm sao?
Bà hỏi như cô giáo hỏi. Hắn biết bà đã biết, và bà muốn nghe xem hắn có biết không. Hắn không trả lời được ngay. Từ lúc đọc tấm thiếp ở ngoài cửa hắn đã nghĩ đến nó, và mỗi lần nghĩ tới đều thấy buồn cười, kiểu buồn cười của người bị gãy sườn.
— Ông ta phải tự tay đặt. Có làn về. Biết tên. Biết lúc nào lấy lại. — Hắn nói. — Nói cách khác, ông ta phải cho cháu mượn.
Lão Mạc phá lên cười. Lão cười sằng sặc, cười tới mức cánh tay buộc dây giày rung lên, mấy sợi tóc đồng trên vai đung đưa, rồi lão ho, cười tiếp, nước mắt chảy ra hai bên cái mũi khoằm.
— Thằng Diên! — Lão rít. — Ối giời! Thằng Diên cho mượn! Nó có ba triệu năm trong bụng mà chưa bao giờ cho ai mượn được cái xu nhỏ! Mày định đi hỏi nó thế nào? Mày định gõ cửa à? Dạ thưa chủ tịch?
Từ Uyển không cười. Bà gỡ cái bánh mì khỏi góc tờ giấy, cuộn tờ mười bảy lại, buộc bằng sợi dây vải ở cổ tay áo, và đưa nó cho hắn bằng hai tay.
— Bố bảo cậu xin tờ này. — Bà nói. — Tôi đưa. Nối các nét kia trước đã. Đốt cuối để sau, đốt cuối sẽ tự tới. Tôi biết anh Diên, từ hồi anh ấy mười lăm tuổi, người toàn bụi than. Anh ấy không chịu được thấy một nét đẹp mà bị dừng lại giữa chừng đâu. — Bà đứng dậy, cầm lấy thước, và hơi loạng choạng một chút trong đôi giày đã lâu không đi. Rồi bà đứng vững. Lại gần chỗ lão Mạc, bà cúi xuống, nhặt cái mũ lưỡi trai, phủi một cái, đội lại lên đầu lão, sửa cho ngay ngắn, rồi lại sửa cho lệch đi một ít, đúng chỗ cũ.
— Anh giữ cái khóa nhé. — Bà nói. — Em đi làm nốt. Xong rồi đi ăn.
Lão ngước nhìn bà, cái mặt đã chín mươi tuổi và cái mũ của một thằng ba mươi. Lão gật đầu, không nói được, một cái gật rất nhỏ.